Türkiye Sigorta Ekonomik Araştırmalar Müdürlüğü, suyun geleceğini odağına alan ve Türkiye ile dünyadaki su risklerini kapsamlı bir biçimde ele alan “Su Raporu”nu yayımladı. Rapor, sigorta ve özel emeklilik sektörlerinin riske karşı alması gereken önlemlere ışık tutarken, sürdürülebilir bir gelecek için su kıtlığının stratejik bir güvenlik meselesi haline geldiğini vurguluyor.
Türkiye Sigorta Hazine ve Emeklilik Operasyonları Genel Müdür Yardımcısı Gürol Sami Özer, rapora ilişkin değerlendirmesinde şunları belirtti: “2025 itibarıyla dünya, su kıtlığını yalnızca çevresel bir sorun olmaktan çıkarıp stratejik bir güvenlik meselesi haline getirdi. Birleşmiş Milletler ve Dünya Bankası verileri, dünya nüfusunun üçte ikisinin artık ‘su stresi’ altında yaşadığını gösteriyor. Bu tablo, gelecekteki küresel dengelerin su etrafında şekilleneceğini net biçimde ortaya koyuyor. Türkiye’de kişi başına düşen yıllık yenilenebilir su miktarının 1.400 m³ seviyelerine kadar gerilemesi, ülkemizin ‘su stresi’ sınırında olduğunu gösteriyor. Tarım, sanayi ve enerji politikalarında su yönetimini merkezine alan yeni stratejiler geliştirmek zorunlu hale geliyor. Türkiye Hayat Emeklilik olarak sürdürülebilir büyümenin yalnızca finansal göstergelerle değil, doğal kaynakların korunmasıyla da ölçülebileceğine inanıyoruz. Hazırladığımız Su Raporu’nun, suyun ekonomik, sosyal ve çevresel boyutlarının hem ülkemizde hem de dünyada bütüncül bir bakış açısıyla değerlendirilmesine katkı sağlamasını umuyoruz.”
Türkiye’de Su Kullanımı ve Tarımın Rolü
Birleşmiş Milletler verilerine göre, global su talebinin yaklaşık %70’i tarımsal sulamada, %20’si sanayide ve %10’u evsel tüketimde gerçekleşiyor. Bu oranlar ülke ve bölge bazında değişiklik gösteriyor; gelişmiş ülkelerde sanayi, gelişmekte olan ülkelerde tarım daha baskın. Özellikle Afrika’nın kuzeyi, Orta Doğu, Güney Asya ve bazı Latin Amerika bölgeleri iklimsel ve yönetsel zorluklar nedeniyle su krizine açık bölgeler arasında öne çıkıyor.
Rapor, Türkiye’de toplam su tüketiminin yaklaşık %70’inin tarımda gerçekleştiğini ortaya koyuyor. Bu durum, ürün deseninin su verimliliğine göre yeniden planlanmasını ve akıllı sulama teknolojilerinin yaygınlaştırılmasını zorunlu kılıyor. Ayrıca enerji üretiminde de su kullanımının kritik rol oynadığına dikkat çekiliyor; termik santrallerden yenilenebilir enerji yatırımlarına kadar tüm süreçler su yönetimiyle doğrudan bağlantılı.
Dünya Ekonomik Forumu (WEF), yapay zekâ destekli veri merkezlerinin 2027’ye kadar küresel su çekimini 4,2–6,6 milyar m³ artırabileceğini öngörüyor. Ayrıca, iklim değişikliğinin yağış düzenlerini bozarak 1900’den bu yana su kaynaklarını %20 azalttığı ve önümüzdeki yıllarda %10–40 oranında ek düşüşlerin yaşanmasının beklendiği belirtiliyor.
Su Sürdürülebilirliği, Finansal İstikrarın Ön Koşulu
Rapor, su kaynaklarının sürdürülebilirliğinin stratejik finansal istikrar açısından da kritik olduğunu vurguluyor. Bankacılık ve sigorta sektörlerinin, su riski temelli kredi ve yatırım modellerini gündemine alması gerektiği ifade ediliyor. Kuraklık, sel, su taşkınları ve dolu gibi doğal afetler, parametrik sigorta ürünleri ve tarımsal risk yönetimi araçlarının önemini artırıyor.
Sürdürülebilir fonlar; su verimliliği, tarım teknolojileri ve gıda güvenliği yatırımlarına yönelerek hem finansal getiri hem de çevresel fayda sağlıyor.
Bölgesel Su Diplomasisi Stratejileri
Rapor, uzaktan algılama, yapay zekâ ve veri analitiği tabanlı su izleme sistemlerinin tarımsal ve kentsel su kullanımında verimliliği artırdığına dikkat çekiyor. Fırat-Dicle, Nil ve İndus havzaları gibi sınır aşan su kaynakları ise ülkeler arası diplomasi kanallarını zorunlu kılıyor.
Nüfus yoğunluğu ve kentleşmenin şehirlerdeki su altyapısını zorladığı raporda vurgulanıyor. Geri dönüşüm, yağmur suyu toplama ve gri su kullanım sistemlerinin, geleceğin şehirlerinin standart bileşenleri haline gelmesi gerektiği ifade ediliyor.
Türkiye Sigorta’dan Tematik ve Sektörel Raporlar
Türkiye Sigorta Ekonomik Araştırmalar Müdürlüğü, su raporu dışında farklı konuları ele alan kapsamlı raporlar da yayımlıyor:
– Mega Trendler 5D Raporu: Uzun vadeli eğilimler ve geleceğin yatırım ortamına dair öngörüler.
– Altın Bir Bakış Raporu: Altının tarihsel serüveni, üretici ve tüketici verileri ile ons fiyatı ilişkisi.
– Tarım ve Gıda Raporu: Tarım ve gıda temalı yatırımlara yönelik perspektifler.
– Petrol Raporu: Petrolün tarihi, arz-talep dengesi ve fiyat hareketleri ile gelecek öngörüleri.
– PENSURA 2025 Risklerin Portresi: İstanbul Üniversitesi iş birliği ile hazırlanan rapor, sigorta ve özel emeklilik sektörünün 2025 yılı risklerini, fırsatlarını ve büyüme stratejilerini ayrıntılı olarak inceliyor.
Bu raporlar, sektörün risk ve fırsatlarını bütüncül bir bakış açısıyla değerlendirmesine ve stratejik kararlar almasına katkı sunuyor.
