Bireysel Emeklilik Sistemi’nde (BES) 10 yılını dolduran ve 56 yaşını tamamlayarak emeklilik hakkı kazanan katılımcılar için farklı alternatifler bulunuyor. Bireysel Emeklilik Uzmanı Zeynep Candan Aktaş, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, sistemden emekli olmaya hak kazananların önündeki dört temel seçeneği sıraladı.
Aktaş’ın değerlendirmesine göre ilk seçenek, sistemde kalmaya devam etmek. Katılımcılar isterlerse katkı payı ödemeyi sürdürerek devlet katkısından yararlanmaya devam edebiliyor. Bu süreçte birikimler fonlarda değerlenirken, katılımcı dilediği zaman birikimlerinin ve devlet katkısının tamamını alarak sistemden çıkabiliyor.
İkinci seçenek ise sistemden tamamen ayrılmak. Bu durumda katılımcı, birikimlerini ve hak ettiği devlet katkısını toplu olarak alabiliyor. Ancak birikimlerin ve devlet katkısının getirileri üzerinden yüzde 5 oranında stopaj kesintisi uygulanıyor.
Üçüncü alternatif, birikim aşamasından maaş ödemesi aşamasına geçişi ifade eden emeklilik gelir planı. Bu modelde katılımcının birikimi BES fonlarında değerlenmeye devam ediyor. Maaş ödemesi yapılacağı dönemlerde fonlar bozdurularak ödeme gerçekleştiriliyor ve yine getiriler üzerinden yüzde 5 stopaj kesiliyor.
Dördüncü seçenek ise birikimlerin kısmen ya da tamamen yıllık gelir sigortasına aktarılması. Bir hayat sigortası ürünü olan bu modelde, belirli süreli maaş, ömür boyu gelir ya da mirasçılara aktarım gibi alternatifler sunuluyor. Ancak Aktaş, Türkiye’de yüksek enflasyon ortamı nedeniyle bu seçeneğin pratikte yaygın şekilde uygulanamadığına dikkat çekti.
BES’te emeklilik kararı alınırken stopaj oranı, fon getirisi, enflasyon ve gelir ihtiyacı gibi unsurların birlikte değerlendirilmesi önem taşıyor.
