Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu (SEDDK), Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi (SBM) Yönetmeliğinde kapsamlı değişiklikler yaptı. Bugünkü Resmî Gazete’de yayımlanan düzenleme ile sigorta verilerinin toplanması, paylaşılması ve denetlenmesine ilişkin süreçler güncellenirken, sektörün dijitalleşme hedefleri doğrultusunda veri akışının hızlandırılması ve kurumsal gözetimin güçlendirilmesi amaçlanıyor.
Sigorta şirketlerinden SBM’ye iletilecek verilerin zamanlamasından trafik kazalarındaki kusur değerlendirme süreçlerine, veri erişim yetkilerinden sistem kullanımına ilişkin yeni mali yükümlülüklere kadar birçok alanda önemli değişiklikler içeren yeni düzenleme, sigortacılık sektöründe veri yönetiminin daha hızlı, daha şeffaf ve daha denetlenebilir hale getirilmesini hedefliyor.
Özellikle eş zamanlı veri paylaşımı zorunluluğu, SEDDK’nın sektörü anlık izleme kapasitesini artırırken, SBM’nin veri altyapısını sigorta sektörünün dijital dönüşüm ihtiyaçlarına daha uygun hale getirecek. Trafik kazalarına ilişkin kusur değerlendirme komisyonları ve sistem kullanımına yönelik yeni kurallar da önümüzdeki dönemde sektör uygulamalarını yakından etkileyecek başlıklar arasında yer alıyor.
Üretim ve Hasar Verilerinde Eş Zamanlı Bildirim Dönemi
Yönetmelikteki en önemli değişikliklerden biri veri paylaşım süreçlerinde gerçekleştirildi.
Buna göre sigorta şirketleri, sigorta sözleşmelerine ilişkin üretim verilerini SBM’ye eş zamanlı olarak iletmekle yükümlü olacak. Daha önce bir güne kadar gecikmeyle yapılabilen veri aktarımı artık anlık hale getiriliyor.
Hasar verilerinde de benzer bir dönüşüm yaşanacak. Sigorta şirketleri;
- Güncel muallak tazminat verilerini gün sonuna kadar,
- Diğer hasar verilerini ise eş zamanlı olarak SBM sistemlerine aktarmak zorunda olacak.
Sektör temsilcileri, bu değişikliğin veri kalitesini artıracağını ve düzenleyici otoritenin sektörü daha yakından izlemesine imkan sağlayacağını değerlendiriyor.
Trafik Kazaları İçin Kusur Değerlendirme Komisyonları Kurulacak
Yönetmeliğe eklenen yeni hükümle birlikte trafik kazalarında kusur değerlendirmelerinin yapılabilmesi amacıyla SBM bünyesinde yeterli sayıda tutanak değerlendirme komisyonu kurulabilecek.
Komisyonlar, Türkiye Sigorta Birliği’nin talebi üzerine oluşturulacak ve çalışma usul ile esasları doğrudan SEDDK tarafından belirlenecek.
Bu düzenlemenin özellikle trafik sigortalarında hasar süreçlerinin daha standart ve hızlı yürütülmesine katkı sağlaması bekleniyor.
SBM’nin Kurumsal Yapısında Yeni Düzenleme
Yönetmelikle birlikte SBM’nin organizasyon yapısına ilişkin hükümler de güncellendi.
Merkezin idari merkezinin İstanbul olduğu korunurken, Yönetim Komitesi kararıyla İstanbul dışında da şube açılabilmesinin önü açıldı.
Ayrıca Yönetim Komitesi’nin başkanlık yapısı da yeniden düzenlendi. Bundan sonra komiteye, SEDDK tarafından belirlenen üyeler arasından seçilecek bir başkan liderlik edecek.
Bu değişiklikler, Kurumun SBM üzerindeki yönlendirme ve gözetim kapasitesini artıran adımlar olarak değerlendiriliyor.
“Özellikli Kuruluş” ve “Yetkili Kullanıcı” Tanımları Eklendi
Yönetmeliğe sektörün güncel yapısına uygun yeni tanımlar da eklendi.
“Özellikli kuruluş” tanımı kapsamında;
- Türkiye Sigorta, Reasürans ve Emeklilik Şirketleri Birliği (TSB),
- Emeklilik Gözetim Merkezi,
- Doğal Afet Sigortaları Kurumu (DASK),
- Tarım Sigortaları Havuzu (TARSİM) ile sigortacılık ve bireysel emeklilik alanında faaliyet gösteren diğer kurum ve kuruluşlar
yer aldı.
Bunun yanında “yetkili kullanıcı” kavramı tanımlanarak sigorta şirketleri, brokerler, acenteler, eksperler ve ilgili diğer kişi ve kuruluşların veri tabanına erişim yetkilerinin çerçevesi netleştirildi.
Sistem Kullanımında Sınırı Aşanlara Yeni Ücret
Yönetmelikte dikkat çeken bir diğer yenilik ise SBM sistemlerinin kullanımına ilişkin getirilen “aşım bedeli” uygulaması oldu.
Yeni düzenlemeye göre; sigorta şirketleri, yetkili kullanıcılar, özellikli kuruluşlar kendileri için belirlenen kullanım limitlerini aşmaları halinde ek ücret ödeyebilecek.
Aşım bedellerinin hesaplama yöntemleri ve sınırlar Yönetim Komitesi kararı ve SEDDK onayıyla belirlenecek.
Sınırların sürekli aşılması durumunda ise ilgili kullanıcılar hakkında Sigortacılık Verilerinin Toplanması, Saklanması ve Paylaşılmasına Dair Yönetmelik kapsamında işlem yapılabilecek.
Veri Kalitesi ve Sorumluluklar Artıyor
Yeni düzenleme, SBM’ye veri gönderen kuruluşların sorumluluklarını da artırıyor.
Buna göre üye sigorta şirketleri ve özellikli kuruluşlar, Merkez tarafından talep edilen tüm bilgileri doğru, eksiksiz ve belirlenen sürelerde iletmekle yükümlü olacak.
SEDDK ise gerekli gördüğü durumlarda verilerin şekli ve içeriğine ilişkin sınırlamalar getirebilecek.
Ayrıca mahkeme kararları sonucunda hasar kayıtlarında değişiklik oluşması halinde ilgili güncellemelerin sigorta şirketleri tarafından veri tabanına işlenmesi zorunlu olacak.
SEDDK’nın Rolü Güçleniyor
Yönetmelikte yer alan çok sayıda maddede eski “Müsteşarlık” ifadeleri “Kurum” olarak değiştirilirken, karar alma, denetim ve gözetim süreçlerinde SEDDK’nın merkezi rolü daha da belirgin hale getirildi.
Ayrıca SBM’nin faaliyetleriyle ilgili nihai yürütme yetkisinin SEDDK Başkanı tarafından kullanılacağı hüküm altına alındı.
Ne Zaman Yürürlüğe Girecek?
Yönetmelikteki düzenlemelerin büyük bölümü Resmî Gazete’de yayımlandığı tarihte yani bugün yürürlüğe girdi.
Ancak sigorta şirketlerinin üretim ve hasar verilerini eş zamanlı iletmesine ilişkin yükümlülükleri içeren hükümler için sektöre uyum süresi tanındı. Bu düzenlemeler 1 Ağustos 2026 tarihinde yürürlüğe girecek.
