SİGORTAOKU – ÖZEL
Yatırım hizmetleri ve varlık yönetimi hizmetleri veren ÜNLÜ & Co, geçen hafta içerisinde “Türkiye Hayat Dışı Sigorta Sektörü” başlığıyla sigorta sektörü hakkında kapsamlı bir araştırma raporu yayınladı.
Raporda, Türkiye’de para politikasında başlayan gevşeme sürecinin, birçok finansal sektörde olduğu gibi hayat dışı sigorta sektörüne yönelik yatırımcı algısını da baskı altına aldığına dikkat çekildi. Politika faizlerindeki düşüş beklentisinin, sigorta şirketlerinin yüksek faiz ortamında elde ettiği güçlü yatırım gelirlerinin zayıflayacağı endişesini beraberinde getirirken, sektör hisseleri bu algıyla birlikte değer kaybettiğine değinen ÜNLÜ & Co’nun yayımladığı kapsamlı araştırma raporu, bu algının gerçeklerle tam olarak örtüşmediğine işaret ediyor.
Rapora göre, faiz indirim döngüsüne rağmen hayat dışı sigorta sektörü 2026 ve sonrasında da yüksek özkaynak kârlılığı üretmeye devam edebilecek yapısal avantajlara sahip. Üstelik sektör, yalnızca finansal gelirlerle ayakta duran bir yapıdan çıkarak teknik kârlılığın daha merkezi olduğu, daha dengeli bir kâr kompozisyonuna doğru ilerliyor.
Sigorta sektörünün “Gizli Gücü”
Hayat dışı sigorta sektörünün temel yapısal avantajı, primlerin peşin tahsil edilmesi ile hasar ödemelerinin zamana yayılması arasında oluşan doğal vade uyumsuzluğu. Bu fark, sigorta şirketlerinin önemli büyüklükte bir “işletilen para” (float) yaratmasına olanak sağlıyor.
Rapora göre:
– Poliçe düzenlenmesi ile hasar ödemesi arasındaki ortalama süre 11 ay,
– Trafik gibi uzun kuyruklu branşlarda ise bu süre 17 aya kadar çıkıyor.
Bu süre boyunca sigorta şirketleri, teknik karşılıklarla fonlanan büyük bir yatırım portföyünü yönetiyor. Nitekim 2025’in ilk dokuz ayı itibarıyla sektörün net finansal varlıkları 717 milyar TL, teknik karşılıkları ise 912 milyar TL seviyesine ulaştı.
Yüksek faiz ortamında bu yapı, sektör kârlılığının ana belirleyicisi haline geldi. 2025’in ilk 9 ayı sonu itibarıyla hayat dışı sigorta şirketleri 170,5 milyar TL net yatırım geliri elde ederken, yatırım gelirleri hariç teknik sonuçlar 42,9 milyar TL zarar yazdı. Buna rağmen sektör 88,3 milyar TL net kâr üretti.
Faiz İndirimleri Gerçekten Tehdit mi?
ÜNLÜ & Co, piyasalarda hâkim olan “faiz düşerse sigorta kârları çöker” algısının abartılı olduğu görüşünde. Bunun üç temel nedeni öne çıkıyor:
1. Faiz Seviyesi Düşse de Hâlâ Yüksek
TCMB politika faizinin 2026 sonunda %30 seviyelerine gerilemesi bekleniyor. Ancak bu düzey, bileşik bazda hâlâ yaklaşık %40 nominal getiriye işaret ediyor. TÜFE varsayımları dikkate alındığında, sektörün pozitif reel getiri üretmeye devam etmesi bekleniyor.
2. Portföy Yapısı Yeniden Değerleme Kazancı Sağlıyor
Hayat dışı sigorta şirketlerinin varlıklarının önemli bir bölümü devlet tahvillerinden oluşuyor. Faiz düşüşü, bu tahvillerde fiyat artışı yoluyla yeniden değerleme kazancı yaratıyor. Aksigorta, Anadolu Sigorta ve Türkiye Sigorta’nın varlıklarının sırasıyla %47, %42 ve %35’i devlet tahvillerinden oluşuyor.
3. Yönetilen Varlık Büyüklüğü (AUM) Hızla Artıyor
Getiri oranları bir miktar daralsa bile, sektörün büyüyen prim hacmi sayesinde yönetilen varlık büyüklüğü artmaya devam ediyor. Bu da toplam yatırım gelirlerini destekleyen önemli bir denge unsuru olarak öne çıkıyor.
Düzenleyici Baskılar
Faiz indirim dönemlerinde bir diğer baskı unsuru, muallak hasar karşılıklarında kullanılan iskonto oranlarının düşürülmesi. 2025 yılında düzenleyici otorite bu oranı üç kez aşağı çekti. Bu adımlar; raporlanan karşılıkları artırdı, kısa vadede muhasebesel kârı baskıladı, ancak nakit akışları üzerinde etkili olmadı.
Özellikle motor ağırlığı yüksek şirketlerde bu etki daha görünür oldu. Türkiye Sigorta ve Anadolu Sigorta’da tek seferlik kâr etkileri dikkat çekse de, ÜNLÜ & Co bu düzenlemelerin şirketlerin içsel değerini kalıcı olarak bozmadığı görüşünde.
Finansal Gelirden Teknik Kârlılığa Geçiş
Raporda en kritik vurgu, sektörün kâr kompozisyonundaki yapısal dönüşüm. Yüksek faiz dönemlerinde şirketler, teknik taraftaki zayıflıkları finansal gelirlerle telafi edebiliyordu. Ancak önümüzdeki dönemde şirketlerin teknik kârlılığı merkeze alan fiyatlama disiplinine yönelmesi, aşırı rekabetin sınırlanması ve daha sürdürülebilir birleşik rasyo seviyeleri oluşması bekleniyor.
Özellikle TL’deki görece istikrarın, döviz bazlı yedek parça maliyetlerini sınırlaması, hasar enflasyonunu kontrol altında tutan bir unsur olarak öne çıkıyor.
Motor Branşları Hâlâ Ağırlıkta, Ama Dengeler Değişiyor
MTPL (trafik) ve kasko branşları, toplam primlerin yaklaşık %45’ini oluşturarak sektördeki ağırlığını koruyor. Ancak bu branşlar; yüksek rekabet, düşük teknik marj ve yüksek düzenleyici hassasiyet nedeniyle kârlılık açısından dalgalı bir görünüm sergiliyor.
Buna karşın motor-dışı branşlar, özellikle sağlık, ferdi kaza, yangın ve doğal afetler kâr kalitesini yukarı çeken alanlar olarak öne çıkıyor.
Sağlık branşı, kamu hastanelerinden özel hastanelere yönelimin artmasıyla birlikte güçlü prim büyümesi kaydederken; ferdi kaza branşı, %30’un üzerindeki teknik kâr marjıyla sektörün en kârlı segmentlerinden biri olmaya devam ediyor.
Sektör Liderleri ve Yatırımcı Perspektifi
ÜNLÜ & Co, analiz kapsamında üç büyük oyuncu için “AL” tavsiyesini koruyor:
Türkiye Sigorta: Teknik kârlılıkta sektör lideri, güçlü pazar payı
Anadolu Sigorta: Yüksek finansal kaldıraç, güçlü temettü potansiyeli
Aksigorta: Portföy sadeleşmesiyle verimlilik ve kârlılık odaklı dönüşüm
Rapora göre, sektör genelinde 2026 yılı için öngörülen %30–40 bandındaki özkaynak kârlılığı, mevcut PD/DD çarpanlarının üzerinde bir değerlemeyi haklı kılıyor.
Hayat Dışı Sigorta, Dezenflasyona Karşı Doğal Bir Kalkan
ÜNLÜ & Co’nun raporu, hayat dışı sigorta sektörünün yalnızca faiz ortamına bağımlı bir “finansal getiri hikâyesi” olmadığını ortaya koyuyor. Artan teknik disiplin, çeşitlenen branş yapısı ve büyüyen varlık tabanı sayesinde sektör, faiz indirimlerine karşı dayanıklı, dezenflasyon sürecinde koruyucu, orta vadede güçlü kârlılık üretme potansiyeline sahip bir yapı sunuyor.
Bu yönüyle hayat dışı sigorta sektörü, 2026 ve sonrasında da ekonomi ve sermaye piyasaları açısından yakından izlenmesi gereken stratejik alanlardan biri olmaya devam edecek.
